SMY210U-SOSYAL MEDYA UYGULAMA ALANLARI
Ünite 1: Sosyal Medyada e-Öğrenme
Giriş
Günümüzde bilgi ve iletişim teknolojileri alanında yaşanan gelişmeler, bilgiye ulaşım hızını son derece önemli hâle getirmiştir. Diğer taraftan, bilgi ve iletişim teknolojileri, yaşamımızı her yönüyle daha verimli bir şekilde basitleştirmemize ve düzenlememize yardımcı olmaktadır. Özellikle eğitim yaşamımızda bu teknolojilerin önemi yadsınamaz durumdadır. Nitekim pek çok eğitim kurumu, bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanarak öğrenenlere hem esnek ve nitelikli hem de zaman ve mekândan bağımsız bir eğitim olanağı sunabilmektedir.
e-Öğrenme
e-Öğrenmeye ilişkin bir tanım yapılacak olursa, e- Öğrenmenin elektronik ortamlar üzerinden yürütülen öğrenme etkinlikleri olduğu söylenebilir. e-Öğrenme hem çevrimiçi hem de çevrimdışı ortamlarda, yüz yüze ya da uzaktan, elektronik ortamlarda gerçekleştirilen eğitim faaliyetlerini ifade eder.
İnternete bağlı olmayan bir cep telefonu, bilgisayar ya da tabletteki bir öğrenme uygulaması, çevrimiçi olmasa bile bir e-Öğrenme uygulaması olarak kabul edilebilir. Dolayısıyla, e-Öğrenmede iletişim tamamen isteğe bağlıdır. e-Öğrenme uzaktan ya da sınıf ortamında gerçekleştirilebilir. Bu açıdan e-Öğrenme eğitimin sadece dijital yönüne odaklanır. e-Öğrenmenin temel özellikleri şunlardır:
• e-Öğrenme, internet ve diğer çevrimiçi teknolojilerin kullanıldığı öğrenme etkinliklerini ifade eder. • e-Öğrenme, geleneksel öğrenme yöntemlerine göre daha esnek ve erişilebilirdir. • e-Öğrenme, öğrenenlerin bireysel öğrenme ihtiyaçlarına göre uyarlanabilir. • e-Öğrenme, uzaktan ya da sınıf ortamında gerçekleştirilebilir. • e-Öğrenme, eğitimin dijital yönüne odaklanır.
Kurumlar e-Öğrenmeyi genellikle şu beş gerekçe ile kullanmaktadır:
• Eğitime erişimi artırma: Çoğu kurum ve kuruluş insanların eğitim ve öğretim ihtiyaçlarını karşılamak ve eksiklik görülen konularda insanları eğitmek için e-Öğrenme yöntemiyle eğitime erişimi artırmaktadır. Ayrıca pek çok insan iş, aile vb. sorumlulukları nedeniyle bu eğitimlere yüz yüze katılmak yerine e-Öğrenme yoluyla katılabilir. • Öğrenmede esneklik sağlama: e-Öğrenme insanlara kendi hızlarında istedikleri yer ve zamanda istedikleri kadar çalışma, öğrenme ve tekrar etme fırsatı vermektedir. • Güncel eğitim yöntemlerinden yararlanma: Kurumlar e-Öğrenme ile güncel eğitim teknolojilerinden yararlanarak öğrenenlere eğitim alma fırsatı tanır.
• Maliyetleri düşürme: e-Öğrenme malzemeleri etkili bir şekilde tasarlandıktan sonra bir kere üretilip süresiz bir şekilde kullanılabilmektedir. Bu yolla elektronik ortamlarda içeriklerin sunulması maliyet açısından kurumlara büyük kazanç sağlar. • Dijital dönüşümü benimseme: Kurumlar bilgi ve iletişim teknolojilerinin sunduğu imkanlarla değişen eğitim ihtiyaçlarını daha etkili ve verimli bir şekilde karşılamak için dijital ortamları işe koşmaktadır. Kurumlar dijitalleşme ile teknolojiden optimum düzeyde yararlanıp öğrenme süreçlerini yeniden tasarlayabilirler.
e-Öğrenme ile geleneksel öğrenme arasındaki farklar şunlardır:
• Öğrenmenin gerçekleştiği ortam: e-Öğrenmede eğitim, genellikle internet üzerinden elektronik ortamlarda verilirken geleneksel öğrenmede yüz yüze sunulmaktadır. • e-Öğrenmede, eğitim ve öğretimde kullanılan araçlar ve yöntemler, dijital ortamda öğrenmeyi desteklemeye yöneliktir. Öte yandan, geleneksel öğrenmede eğitim ve öğretimde kullanılan araçlar ve yöntemler, yüz yüze öğrenmeyi desteklemeye yöneliktir.
e-Öğrenme Biçimleri ve Türleri
e-Öğrenme türleri, e-Öğrenmenin nasıl uygulandığına ve öğrenenler ile öğretenlerin nasıl etkileşime girdiğine göre yapılan sınıflandırmayı temsil etmektedir.
e-Öğrenme Biçimleri
Eşzamanlı Öğrenme
Öğrenenlerin ve öğretenlerin aynı zamanda aynı çevrimiçi ortamda bulunmaları ve etkileşim kurmaları neticesinde gerçekleşen e-Öğrenme türüdür. Eşzamanlı e-Öğrenme yaklaşımında öğrenme, öğreten ve öğrenen arasında doğrudan etkileşim yoluyla deneyimlenmekte ve söz konusu süreç, çevrimiçi bir ortamda gerçekleşmektedir. Bu süreçte öğreten, öğrenme sürecinin merkezi rolünü oynamaktadır. Eşzamanlı öğrenmenin üstünlükleri:
• Doğrudan etkileşim yoluyla öğrenmenin daha etkili olması, • Öğretenlerin, öğrenenlerin öğrenme sürecini daha iyi takip edebilmesi, • Öğrenenlerin birbirleriyle daha fazla etkileşime geçebilmesi, • Öğrenenlerden eşzamanlı geri bildirim alınabilmesi.
Eşzamanlı öğrenmenin kısıtları:
• Öğreten ve öğrenenlerin aynı ortamda bulunmasının zorluğu, • Öğrenenlerin ve öğretenlerin teknolojiye erişimine ve dijital becerilere ihtiyaç duyması, • Öğrenenlerin belirli bir zaman ve ortamda bulunması gerekliliği.
Eşzamansız Öğrenme
Öğrenen ve öğretenin farklı zamanlarda ve farklı mekanlarda olmaları sonucu gerçekleşen e-Öğrenme türüdür. Eşzamansız öğrenmenin üstünlükleri:
• Öğrenenlerin kendi hızında ve kendi zaman diliminde öğrenmesine olanak tanımaktadır, • Öğrenenlerin öğrenme sürecine daha fazla katılımını sağlamaktadır, • Öğrenenlerin farklı öğrenme stillerine ve ihtiyaçlarına hitap etmektedir.
Eşzamansız öğrenmenin kısıtları:
• Öğrenenlerin öğrenme sürecini takip etmesinde motive olmasında zorluklar yaşanabilir, • Öğretenlerin öğrenenlerle doğrudan etkileşime geçmesi zor olabilmektedir, • Öğrenenlerin azami ölçüde öz-disiplin becerilerine ihtiyacı vardır.
e-Öğrenme Türleri
Kendi Kendine Öğrenme
Bağımsız öğrenme olarak da adlandırılan bu öğrenme türünde öğrenenler bir eğitmen olmadan bağımsız olarak öğrenirler. Kendi kendine öğrenmede motivasyon önemli bir konudur. Özellikleri:
• Öğrenme süreci, öğrenenin kontrolündedir. • Öğrenen, kendi öğrenme hızında ve kendi zaman diliminde öğrenmeyi gerçekleştirir. • Öğrenen, farklı öğrenme malzemelerine ve kaynaklarına erişebilir. • Öğrenen, kendi ihtiyaçları doğrultusunda farklı öğrenme stillerine uyum gösterebilir.
Örnekler: Youtube üzerinden çeşitli hususlarda eğitim videoları ile öğrenme, bloglar ve web sitelerinden öğrenme, podcastler, öğrenenin ihtiyaçlarına göre dijital kitaplar okuması, Coursera, Linkedin learning ve Udemy gibi kitlesel çevrimiçi platformlardaki kurslara katılma.
Yönlendirilmiş Öğrenme
Alanında yetkin ya da uzman bir öğretenin çevrimiçi ortamda öğrenenlerle yürüttüğü bir e-Öğrenme türüdür. Öğreten; öğrenenlere doğrudan ders vermek yerine, onların sorularını yanıtlama ve ödevlerini değerlendirme faaliyetlerini yürütmektedir. Öğrenme süreci öğrenenin kontrolündedir. Özellikleri:
• Öğrenme süreci temelde öğrenenin kontrolündedir. Öğreten yalnızca yönlendirme yapar. • Öğrenenler kendi öğrenme hızında ve kendi zaman diliminde öğrenmeyi gerçekleştirir. • Öğrenenler farklı öğrenme malzemeleri ile kaynaklarına erişebilir. • Öğrenenler diğer öğrenenlerle bir iş birliği gerçekleştirebilir.
Örnekler: Bir öğreten tarafından yönetilen ve çevrimiçi bir şekilde öğrenenlere sunulan çevrimiçi kurslar, seminerleri öğretenler tarafından yönetilen ve çevrimiçi bir şekilde sunulan canlı ya da kaydedilmiş web seminerleri, soru- cevap forumlarında öğrenenler öğretenlere ve diğer öğrenenlere sorular sorma, cevap alabilme ve dersle ilgili geri bildirimlerde bulunabilme, sosyal medya platformlarında öğrenenler hem öğretenlerle hem de diğer öğrenenlerle bağlantı kurarak öğrenme deneyimlerini paylaşabilecekleri ortamlar.
Eğitmen Öncülüğünde e-Öğrenme
Öğrenme süreci bir öğreten tarafından yönlendirilmekte ve süreç, öğretenin kontrolündedir. Öğreten, öğrenenlere ders vermekte, onların sorularını yanıtlamakta ve ödevlerine geri bildirim sağlamaktadır. Özellikleri:
• Öğrenme süreci öğretenin kontrolündedir. • Öğrenme gerçek zamanlı olarak gerçekleşmektedir. • Öğrenenler, öğretenler ve diğer öğrenenlerle etkileşime geçmektedir. • Öğrenenler farklı öğrenme malzemelerine ve kaynaklarına erişebilmektedir.
Örnekler: Öğrenenlerin hem öğretenlerle hem de öğrenenlerle etkileşime geçebilecekleri topluluklar oluşturulabilir. Bu topluluklarda öğrenenler sorular sorabilir, tartışmalara katılabilir ve geri bildirimler alabilir. Öğretenler, sosyal medya platformları üzerinden canlı dersler ve web seminerleri yapabilir. Öğretenler derslerle ilgili eğitim videoları, podcastler vb. öğrenenlerle paylaşabilir. Öğretenler, öğrenenleri değerlendirmek amaçlı ödev ve değerlendirmeler verebilir.
Harmanlanmış e-Öğrenme
Harmanlanmış e-Öğrenmede hem çevrimiçi hem de geleneksel öğrenme yöntemi birleştirilmektedir. Öğrenenleri aktif katılıma teşvik etmekte ve yüz yüze eğitimin bir tamamlayıcısı olarak kullanılabilmektedir. Özellikleri:
• Hem geleneksel yaklaşımın hem de çevrimiçi öğrenmenin üstünlüklerini sunmaktadır, • Geleneksel yüz yüze eğitimin bir tamamlayıcısı olarak kullanılmaktadır, • Öğrenenlere hem esnek hem de uyarlanabilir bir öğrenme deneyimi sağlamaktadır, • Öğrenenlerin farklı öğrenme stilleri ile ihtiyaçlarına hitap etmektedir, • Geleneksel yüz yüze öğrenme yöntemiyle karşılaştırıldığında daha az maliyetlidir.
Örnekler: Youtube üzerinden verilen canlı dersler, Instagram üzerinden kısa video paylaşımı yapmak, LinkedIn platformu üzerinden oluşturulan topluluklar, Facebook grup sayfaları oluşturmak.
Hibrit e-Öğrenme
Hibrit öğrenme, geleneksel yüz yüze eğitim ile çevrimiçi eğitimin entegre bir kombinasyonunu kullanmaktadır. Öğrenenler gerek yüz yüze gerekse çevrimiçi olarak derslere katılım gösterebilmektedir. Ayrıca derslerin yapısı ve içeriği, yine öğrenenlerin ihtiyaçları doğrultusunda uyarlanabilmektedir. Harmanlanmış e-Öğrenme türünde olduğu gibi hibrit öğrenme türü de öğrenenlere her zaman erişilebilir bir öğrenme deneyimi sunmaktadır.
Örnekler: Üniversitede çalışan bir öğretenin YouTube üzerinden ders verdiği öğrencilere canlı ders açması, öğretenlerin Instagram üzerinden paylaştığı kısa videolar.
Hibrit Esnek Öğrenme
Hibrit öğrenmenin bir uzantısıdır ancak hibrit esnek öğrenmede öğrenenler yüzyüze ya da çevrimiçi öğrenme süreçlerine ne zaman ve nasıl katılacaklarını kendileri belirler. Bu yönüyle daha kişiselleştirilebilir bir öğrenme türüdür. Örneğin öğrenen sosyal medya platformlarındaki içeriklere kendi belirlediği bir zamanda erişebilir.
Bütünleşik Öğrenme
Bilgisayar yazılımları ya da Web sayfaları vasıtasıyla bilgiye çabuk bir biçimde ulaşmayı sağlayan bir öğrenme türüdür. Örneğin aktif olarak kullanılan bir yazıcının sorun çıkarması üzerine bilgisayara yüklenen yazılım menüsünden sorunu belirleyerek kavramları anlamak ve sorunu çözmek üzerine verilen kısa eğitimler.
Teledanışmanlı ve E-Koçluk
Geleneksel yüz yüze danışmanlık ile koçluk hizmetlerinin bilgi ve iletişim teknolojilerinin yardımıyla uzaktan sunulmasını ifade etmektedir.
Örnekler: Öğretenin YouTube üzerinden canlı yayınla öğrencilere akademik kariyer hakkında bilgi vermesi, danışmanların Instagram üzerinden video konferans yoluyla danışanlarıyla kariyer hedeflerini görüşmesi.
Sosyal Medyada e-Öğrenme
Sosyal medya platformları birincil olarak eğlence, sosyalleşme ve kişisel amaçlar için kullanılsa da kurum ve kuruluşların ticari faaliyetlerinden eğitim kurumlarının eğitim-öğretim faaliyetlerine kadar birçok işlevi yerine getirmektedir. Eğitsel amaçla kullanımda üstünlükleri: Zaman ve mekân sınırlarını aşma, etkili bir öğrenme, bireyselleşmiş bir öğrenme, geri bildirimin hızlılığı, ders içeriğini tekrar edilebilmesi, içerik görüntülemenin kolaylaşması, görsel ve işitsel destekli öğrenme ortamlarını tasarımı, arşivlenebilir ders içeriği, iletişimin iki yönlü sağlanması, öğrenenlerin araştırma, sorgulama ve problem çözme becerilerini geliştirmesi, öğrenme sürecinde daha fazla katılım sağlanması, farklı öğrenme stillerine ve ihtiyaçlarına hitap etmesi ve işbirliğine dayalı öğrenmeyi geliştirmesi.
Örnekler: Çevrimiçi forumlar ve tartışma grupları, öğrenme toplulukları, eğitim oyunları ve simülasyonları.
Facebook, dünya çapında milyarlarca kullanıcıya sahiptir. Platform, söz konusu kullanıcıların birbirleriyle bağlantı kurması, bilgi edinmesi ve güncel şeyler öğrenmesi için de yeni fırsatlar sunmaktadır. Facebook, eğitsel amaçlı olarak şu şekilde kullanılabilmektedir:
• Ders materyallerini ve etkinliklerini paylaşmak • Diğer öğrenenlerle etkileşim kurmak • Uzaktan eğitim
YouTube
YouTube, video temelli bir platform olarak kullanıcıların videolarını düzenleyip diğer kullanıcılarla paylaşmasına imkân vermektedir. YouTube, günümüzde dünyanın en popüler sosyal medya platformlarından biridir. Eğitsel olarak sahip olduğu nitelikler şunlardır:
• Geniş bir içerik ekosistemi • Kolay erişilebilirlik • Videoların etkileşimli olması
Eğitsel amaşlarla kullanımı:
• Yeni bir konu öğrenmek • Bir konuyu pekiştirmek • Bir beceriyi öğrenmek • Eğlenceli bir şekilde öğrenmek
Instagram, uygulamadaki filtreler sayesinde fotoğrafları düzenleyebildiği ve paylaşılan fotoğrafları diğer sosyal medya platformlarında kolaylıkla paylaşılabildiği için kısa sürede popüler hâle gelmiştir. Eğitsel amaçlı kullanımı:
• Öğrenme malzemelerinin paylaşımı • Derslerin canlı olarak yayınlanması • Öğrenenlerin arasında etkileşimin sağlanması • Öğrenenlerin kişiselleştirilmiş öğrenme deneyimleri oluşturması
Instagramın eğitsel platform olarak kullanıldığındaki üstünlükleri:
• Erişilebilirlik • Esneklik • Etkileşim
X (Twitter)
X, eski adıyla Twitter, bir mikro blog platformudur. Kullanıcılar, X’te 280 karakterlik mesajlar gönderilebilmekte ve diğer kullanıcıların mesajlarını okuyabilmektedir. Eğitsel olarak faydaları: Öğrenme deneyimini zenginleştirme, öğrenmeyi daha ilgi çekici hale getirme, öğrenmeyi daha etkileşimli hale getirme, öğrenenlerin öz farkındalığını geliştirme.
Eğitsel araç olarak kullanımı:
• Öğrenme ağlarının oluşturulması • Güncel haberlerin takip edilmesi
• Bilgi paylaşımı yapılması • Eleştirel düşünme becerilerini geliştirilmesi • Kendini daha iyi bir biçimde ifade edebilme
WhatsApp, 2010 yılında kurulan ve kısa sürede dünya çapında popülerlik kazanan bir sosyal mesajlaşma uygulamasıdır. WhatsApp, mesajlaşma uygulaması olmasının yanı sıra çeşitli işlevleri de bünyesinde bulundurmaktadır. Kullanım amaçları; sohbet etme, resim gönderme, video gönderme, ses kaydı gönderme, grup konuşmaları/tartışmaları yapabilme, belge paylaşımı, etkinlik bilgilendirmesi veya etkinlik güncellemesi yapma, durum güncellemesi yapma, iş ile alakalı bilgiler paylaşma, bilgi paylaşımı, akademik bilgilerin paylaşımı, eğlenme.
Eğitsel kullanım alanları:
• Öğrenen-öğreten iletişimi • Öğrenen grupları • Güncel bilgilerin takibi • Bilgi paylaşımı.