YBS307U-KURUMSAL KAYNAK PLANLAMA SİSTEMLERİ
Ünite 3: Kurumsal Kaynak Planlama Yazılımları
Giriş
Ölçeği ne olursa olsun Kurumsal Kaynak Planlaması (KKP) uygulamaları işletmeleri başarıya götüren önemli kavramlardan biridir. KKP kullanmaya karar vermiş bir işletme kendi içinde uygulama geliştirebilir. Ancak bu oldukça zaman alıcı ve maliyetli olabilir. Üstelik, geliştirilen sistemin etkin ve verimli çalışmaşı, işletme süreçlerinin sağlıklı bir şekilde izlenebilmesi vb. hedeflerin gerçekleşip gerçekleşmemesi ancak sistem geliştirilip canlıya alınmadan bilinemez. Bu sebeple KKP uygulama kararı alan işletme yönetimleri piyasada yer alan kendini ispatlamış, ticari KKP yazılımlarını kendi işletmelerine uygulamaları için tecrübeli yazılım ve danışmanlık firmalarından destek alırlar.
Bu ünitede KKP pazarında yer alan yazılımların türleri, Dünya genelinde ve Türkiye’de KKP pazarı ile yerli ve yabancı ticari KKP yazılımlarına değinilecektir.
Kurumsal Kaynak Planlama Yazılımları
Piyasada farklı türlerde KKP çözümleri bulunmaktadır. Bu KKP türleri aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Şirket içi KKP • Bulut KKP • Servis için yazılım (SaaS) KKP
Şirket içi bir ERP platformu, şirketin kendi bilgi teknolojileri altyapısına kurulan ve yönetilen geleneksel bir platformdur. Bir başka deyişle, şirket konumundaki ya da kontrolü altındaki kurum içi sunucularda çalışan kurumsal kaynak planlama yazılımıdır. Bu platform kullanıcıların altyapı kaynakları ve yapılandırmaları üzerinde daha fazla kontrol sahibi olmasını sağlar.
Bulut Bilişim teknolojisinin gelişmesi KKP platformları için de farklı yapıların oluşmasını sağlamıştır. Bulut teknolojisine dayanan KKP platformları iki başlık altında incelenebilir: Servis olarak yazılım (SaaS) KKP ve bulut KKP.
Bulut Bilişim: Yazılım, sunucu, veri tabanı, depolama gibi bilgi işlem hizmetlerinin uzaktan internet tabanlı sistemler üzerinden sağlanmasını sağlayan teknolojidir
Servis olarak yazılım (SaaS): Bulut ortamına dayalı bir yazılım sağlama modelidir. Bu model bulut tabanlı uygulamaların merkezi olarak barındıran, kullanıcılarına internet üzerinden bu uygulamalara erişim imkânı sağlayan ve bu hizmet karşılığında aboneliğe bağlı bir ödeme gerektiren bir dağıtım modelidir.
Dünya’da ve Türkiye’de Kurumsal Kaynak Planlama Pazarı
Dünya çapında KKP çözümü sunan çok sayıda firma bulunmaktadır. Bu firmalardan en çok bilinenlerden bazıları SAP, Microsoft Dynamics ve Oracle’dır.
Türkiye’de de KKP kullanımı oldukça yaygındır. TÜİK’in 2021 yılında yayınladığı Girişimlerde Bilişim Teknolojileri
Kullanım raporuna göre Araştırması Türkiye’de Kurumsal Kaynak Planlaması yazılımlarının kullanımının 2019 yılına göre 7,5 puan artarak %28,0 olduğu belirtilmiştir.
Ülkemizdeki KKP kullanımındaki artışa paralel olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı 2021 yılında, büyük işletmelerin yabancı KKP ürünlerine bağımlılığını ortadan kaldırmak amacıyla KKP Sistemleri Destek Programı başlatmış, bu destek programıyla bilinen sistemlerle rekabet edebilecek özelliklerde bir ürünün geliştirilmesini hedeflenmiştir. Böylece çok sayıda olan yerli KKP yazılımlarının niteliklerinin ve kalitesinin geliştirilmesi sağlanacak, yerli KKP pazarı gelişecektir.
Global Pazardaki Kurumsal Kaynak Planlama Yazılımları
Global KKP pazarında çok sayıda KKP yazılımı bulunmaktadır. Bu bölümde bir önceki bölümde bahsi geçen global pazar liderlerinin geliştirmiş olduğu ve yaygınlıkla kullanılan bazı KKP yazılımları tanıtılacaktır.
SAP R/3 ve HANA
Global KKP pazarının liderlerinden SAP (SystemAnalyse Programmentwicklung-Sistem Analizi Program Geliştirme) şirketi, 1972’de Almanya’da beş eski IBM çalışanı olan girişimciler Dietmar Hopp, Has.so Plattner, Hans-Werner Hector, Klaus Tschira ve Claus Wellenreuther tarafından kurulmuştur. SAP, sektörler ve işletme boyutları genelinde 40 yılı aşkın kurumsal kaynak planlama deneyimine sahiptir.
Şirket 1975’te finansal muhasebe, fatura doğrulama ve envanter yönetimi için uygulamalar geliştirmiş; 1979’da, yazılımının ikinci nesli ve ilk ürünü olan R/2’yi geliştirmeye başlayarak piyasaya sürmüştür. 1992 yılında ise yeni bir versiyon olan SAP R/3 geliştirilmiştir.
2011 yılında kullanılmaya başlanan bellek içi veri tabanı SAP HANA ile eskiden günler hatta haftalar süren veri analizleri artık saniyeler içinde yapılabilmesi sağlandı.
SAP S/4HANA. şirket içi sürümü, şirket sunucularında bulunan ve şirket tarafından bakımı yapılan dahili bir platformdur. SAP S/4HANA Bulut sürümü, SAP sunucularında barındırılan ve SAP tarafından sürdürülen servis olarak yazılımdır (SaaS). İlk versiyonu 2016 Mart’ta çıkan SAP S/4HANA Bulut sürümü sürekli gelişim halindedir. SAP S/4HANA Bulut; yapay zekâ, makine öğrenmesi ve gelişmiş analitikler dahil olmak üzere çeşitli akıllı teknolojilere sahip bir KKP sistemidir.
Oracle Fusion Bulut ERP
Dünya’nın en büyük yazılım firmalarından biri olan Oracle, veritabanı yazılımı ve teknolojisi, bulut mühendisliği sistemleri, kurumsal kaynak planlama yazılımı, insan kaynakları yönetimi yazılımı, müşteri ilişkileri yönetimi yazılımı, kurumsal performans yönetimi yazılımı ve tedarik zinciri yönetimi yazılımı gibi kurumsal yazılım ürünleri satmaktadır. Oracle’ın KKP çözümü ise Oracle Fusion Cloud ERP adındaki bulut uygulama yazılımıdır.
Microsoft Dynamics 365 ERP
Dünya çapında lider olan Microsoft firmasının KKP çözümü olan Microsoft Dynamics 365 ERP web tabanlı bir yazılımdır. Microsoft tarafından Temmuz 2016’da duyurulmuş ve 1 Kasım 2016’da piyasaya sürülmüştür. Microsoft’un bu KKP çözümüne ek olarak müşteri ilişkileri yönetimi (CRM) içeren akıllı iş uygulamaları ürün grubudur. Web tabanlı altyapısı sayesinde cep Telefonu, Tablet ve Dizüstü bilgisayarınız ile sisteme ulaşılabilmektedir. Microsoft Dynamics sağlık, üretim, perakende gibi birçok farklı sektöre uyarlanabilir bir yapıdadır. Çözümün genel odak grupları perakende, hizmetler, üretim, finansal hizmetler ve kamu sektörüdür. Microsoft Dynamics küçük, orta ve büyük ölçekli işletmelerde kullanılabilir. Microsoft Dynamics içerdiği süreçler aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• Muhasebe/Finans • Tedarik Zinciri • Satış ve Pazarlama • Depo Yönetimi • Servis Yönetimi • Proje Yönetimi • Üretim Yönetimi (MPS & MRP) • CRM • e-Devlet çözümleri • Banka Entegrasyonları • İş Akışları • İnsan Kaynakları ve Bordrolama
IFS KKP
IFS Üretim, Dağıtım, Servis ve Bakım-Onarım yapan şirketler için entegre Kurumsal İş Yazılımları (ERP/EAM/FSM/MRO) geliştiren dünya çapında bir yazılım firmasıdır. IFS Kurumsal Kaynak Planlama çözümü, satış pazarlama, üretim, planlama, satış sonrası servis hizmetleri gibi bir şirketteki tüm süreçleri KKP çözümü ile birbirine bağlar. IFS işletmeler için farklı KKP çözümleri sunmaktadır. Bu çözümler aşağıdaki gibi sıralanabilir:
• CRM • Finans çözümü • İnsan kaynakları yönetimi çözümü • Üretim Endüstrileri için KKP • Tedarik çözümü • Proje Endüstrileri için ERP • Tedarik zinciri çözümü
abA.Ş. ERP
1980 yılında kurulan %100 Alman firması olan abA.Ş.’ın KKP çözümü abA.Ş. ERP, orta ölçekli işletmeler için geliştirilmiştir. abA.Ş. ERP yazılımı, nesnelerin interneti, üretim yönetim sistemi, ileri planlama ve çizelgeleme ve iş süreçleri yönetimi ile üreticiler için eksiksiz bir çözüm sunmaktadır.
Deltek Proje ERP
Global KKP pazarının liderlerinden biri olan Deltek, şirket içi ve bulut KKP çözümleri sunmaktadır. Deltek’in KKP çözümü olan Project ERP yazılımı, proje tabanlı bir işletmenin ihtiyaçlarını karşılamak için özel olarak tasarlanmış bir kurumsal kaynak planlaması biçimidir ve kullanıcıların başarılı projeleri tekrar tekrar belirlemelerine, kazanmalarına, optimize etmelerine ve teslim etmelerine yardımcı olur.
Workcube ERP
Workcube 2001 yılından beri web tabanlı uygulamalar geliştiren bir yazılım firmasıdır. Workcube KKP alanında üç tür ERP çözümü sunar. Bunlar finans ve muhasebe çözümü olan Workcube Catalyst ERP-FA, satış dağıtım çözümü olan Workcube Catalyst ERP-SD ve üretim çözümü olan Workcube Catalyst ERP-MM’dir. Bu KKP çözümlerinin tümü modüler yapıya sahiptir.
Canias ERP
Industrial Application Software (IAS) 1989 yılında Yaşar Hakan Karabiber tarafından Karlsruhe, Almanya’da kurulmuştur. KKP çözümlerinde uzmanlaşan IAS’in KKP çözümü Canias ERP’dir. Canias 4.0 teknolojisi KKP, nesnelerin interneti, iş zekâsı, geliştirme araçları, veritabanı ve bulut çözümleri içermektedir. Canias ERP, sektör bağımsız, işletim sistemi bağımsız, kaynak koda erişim sağlanabilen web tabanlı bir uygulamadır.
Yerli Kurumsal Kaynak Planlama Yazılımları
Türkiye’de işletmelerde KKP kullanım oranı oldukça yüksektir. Bu yoğun talep sadece global pazardaki ürünlerle değil aynı zamanda yerli olarak geliştirilmiş başarılı KKP çözümleriyle de karşılanmaktadır. Bu bölümde yerli olarak ülkemizde geliştirilmiş ve yaygın olarak kullanılan KKP yazılımlarının sadece bir kısmına değinilecektir.
Logo KKP
Türkiye’deki önemli ve büyük yazılım şirketlerinden biri olan Logo Yazılım işletme ölçeğine göre farklı KKP çözümleri sunmaktadır. Türkiye KKP pazarında yüksek bir paya sahip olan pek çok uluslararası KKP yazılımı hizmet sağlayıcısını geride bırakan yerli sermayeli hizmet sağlayıcısı olan Logo pazardaki yerli sermayeli en büyük hizmet sağlayıcıdır.
Model ERP
1992 yılında kurulan Model, her sektöre göre özelleştirilebilen bir KKP yazılımı olan Model ERP çözümünü üretmektedir. Model ERP çözümünde üretim yönetimi, üretim sahasından veri toplama, üretim planlama, muhasebe, e-Devlet çözümleri, hazine yönetimi, bütçe, satış, satın alma, stok yönetimi, kalite yönetimi, bakım onarım, doküman yönetimi, ar-ge merkezi yönetimi, proje yönetimi, personel bordro, sabit kıymetler ve maliyet muhasebesi modülleri içerir. Model Inside adlı mobil uygulama Model ERP kullanıcılarının ERP içerisindeki verilere akıllı cihazlardan ulaşımını sağlamaktadır. Model yazılım, halı üretim, metal işleme, hızlı tüketim ürünleri,
makine imalat ve Nonwoven kumaş üretim sektörleri için sektörel KKP çözümleri sunmaktadır.
Dia ERP
Yerli KKP çözümü sunan firmalardan biri olan DİA Yazılım A.Ş., 2004 Yılında KOSGEB Teknoloji Geliştirme Desteği ile ODTÜ Teknokent’te kurulmuş bir yazılım firmasıdır. Firma, kobilerden orta ve büyük işletmelere, devlet kurumlarına, eğitim kurum ve kuruluşlarına, farklı sektörlerdeki çeşitli ölçekli işletmelere, ERP çözümleri sunmaktadır.
Login ERP
1989 yılından beri faaliyet gösteren Login yazılım %100 Türk firmasıdır. Login Yazılım’ın her sektör ve ölçekteki işletme için sunduğu KKP çözümü Login ERP’dir. Login ERP, bütçeden müşteri ilişkilerine, stok yönetiminden sevkiyat planlamaya kadar çok sayıda farklı süreci verimli bir şekilde yöneterek işletmelerin kar ve büyüme gibi amaçlarına hizmet etmektedir.
CPM ERP
CPM Yazılım 1989 yılında İstanbul’da tamamen yerli sermaye ile kurulmuş ve geniş ürün yelpazesine sahip bir firmadır. CPM Yazılım’ın KKP çözümü olan CPM ERP, stok takibi, malzeme ihtiyaç planlama, risk yönetimi, krediler, yasal defterler, raporlama, doküman yönetimi, kurumsal satın alma ve gider yönetimi, satış öncesi CRM ve satış sonrası servis, kalite yönetimi, toplam verimlilik yönetimi gibi birçok barındıran bir entegre sistemler bütünüdür. Katman mimarisine sahip bir uygulama olan CPM ERP, geniş bir kullanım alanına sahiptir. Gıda, perakende, bankacılık, tekstil, endüstriyel üretim, lojistik, danışmanlık, reklamcılık, kimya sanayi, ağır sanayi, mobilya ve montaj sanayi gibi birçok farklı sektörde tercih edilen bir KKP çözümüdür.
Nebim V3
1966 yılından beri hizmet veren Nebim yazılım firması perakendeci, toptancı ve üreticiler için bir KKP çözümü olan Nebim V3 yazılımını üretmektedir. Nebim V3, çoklu şirket desteğine sahip, çok uluslu operasyon süreçlerini destekleyen, entegrasyon ile raporlama ve analiz imkanları sunmaktadır. Nebim V3 bünyesinde yer alan modüller aşağıda sıralanmaktadır:
• Ürün yönetimi • Satın alma • Üretim • Depo yönetimi • Satış • CRM • İnsan kaynakları/personel • Finans
Bu yetkinliklere ek olarak Nebim V3; yeni nesil ödeme kaydedici cihazlar, devletin vergide e-Dönüşüm vizyonu kapsamındaki özel entegratör uygulamaları, B2C ve B2B e-Ticaret sistemleri, harici müşteri sadakat ve CRM
uygulamaları, harici lojistik sistemleri, iş akışı ve doküman yönetimi sistemleri ile entegre edilebilen bir yazılımdır.
V-Era ERP
TEKNOSOL, 20 yılı aşkın süredir çalışan bir yazılım firmasıdır. %100 yerli olan KKP yazılımları olan V-Era ERP ile modüler bir yapı sunar. Teknosol ERP modüllerini temel seviye, ileri seviye ve tamamlayıcı olmak üzere üç başlık altında gruplamıştır. Temel ERP modülleri, bir işletme için olmazsa olmaz uygulamaları içerir. İşletmenin izlenebilirliğini artırmak, hatasız ve duraksamadan üretimi sürdürmek vb. hedefleri gerçekleştirmek için ileri seviye ERP modülleri çözümleri önerilmektedir. İşletmenin ileri seviye ihtiyaçları ortaya çıktığında ise tamamlayıcı ERP modülleri ile sistem güçlendirilerek entegre bir enformasyon sistemi sunulması amaçlanmaktadır.
B’Lack ERP
1993 yılından beri faaliyette bulunan Set Yazılım, esnek ve modüler yapıya sahip SET B’Lack çözümü işletmelere özel KKP çözümleri sunmaktadır. B’Lack ERP genel muhasebe, boyut kavramı, finansman, çek ve senet, hazine ve nakit yönetimi, bütçe ve karar destek sistemleri, personel bordro, proje yönetimi, satış ve dağıtım, ithalat, ihracat, satın alma ve tedarik, lojistik, envanter yönetimi, toplam kalite yönetimi, üretim sistemi, MRP-MRP II, maliyet muhasebesi, aktivite bazlı maliyet yönetimi, bakım ve servis yönetimi, insan kaynakları yönetimi modüllerini içermektedir.
Bilişim ERP
Bilişim A.Ş., 1985’te Ankara’da kurulmuş olan endüstriyel yazılım ürünleri, pazarlama ve proje geliştirme konularında hizmet veren yerli bir yazılım firmasıdır. Bilişim A.Ş.’nin KKP çözümü olan bilişimERP-KKP Sistemi, özellikle endüstriyel üretim sektöründeki kurumların bütün iş süreçlerini ve kaynaklarını etkin bir biçimde yönetmeyi amaçlayan kalite odaklı, web tabanlı, bütünleşik bir yazılım ürünüdür. bilişimERP, kullanıcılarına üretim planlama, anlık ve güncel sorguların yapılabileceği bir ileri düzey yönetim paneli, gelişmiş stok yönetimi, ABC analizi, raporlama sihirbazı ve talep tahmini imkanları sunar. Ayrıca yazılımın mobil uygulamaları aracılığıyla, kullanıcı işletmenin izlenebilirliği de başarıyla sağlanmaktadır. Bilişim ERP yazılımında yer alan modüller:
• Stok yönetimi • Satış yönetimi • Satın alma yönetimi • Üretim yönetimi • Kalite yönetimi • İnsan kaynakları yönetimi • Finans yönetimi • Maliyet yönetimi • Bakım onarım yönetimidir.
Atiker Yazılım KKP
Atiker Yazılım 2014 yılında Selçuk Üniversitesi Teknoloji Geliştirme Bölgesinde kurulmuştur. Atiker Yazılım KKP
başlığı altında mobil çözümler ve Atiker Sistem Entegratörü adında çözümler sunmaktadır. Atiker Sistem Entegratörü, işletmelerin ticari faaliyetlerinde ihtiyacı olan tüm yazılımsal faaliyetlerini yönetmelerini ve takip etmelerini sağlayan bir KKP yazılımıdır.
Uyum ERP & Uyumsoft Cloud ERP
25 yıldır faaliyet gösteren Uyumsoft, Türkiye dışında Azerbaycan, İngiltere, Bulgaristan, Mısır, Arnavutluk, Hindistan, Sırbistan gibi birçok ülkede hizmet sunmaktadır. Uyumsoft 500’den fazla KKP uygulaması gerçekleştirmiş, alanında yetkin bir yazılım firmasıdır. Uyumsoft’un Kurumsal Kaynak Planlama çözümü açık kaynak kodlu bir yazılım olan uyumERP’dir. uyumERP sektör bağımsız, uyarlanabilir, esnek, bağımsız ve bütünleşik bir KKP uygulamasıdır. Uyumsoft, Uyumsoft Cloud ERP adında bir bulut KKP ve mobil cihazlar için geliştirilmiş Uyumsoft Mobil ERP çözümleri sunmaktadır.
Mikro ERP
Porto Yazılım 2000 yılından beri farklı markalar altında birçok sektöre yönelik ERP, CRM ve Web çözümleri sunan bir yazılım firmasıdır. Mikro ERP adı verilen KKP yazılımları üç farklı çözüm olarak sunulmaktadır. Bunlar ekonomik seri, standart ERP ve 9000 serisi olarak adlandırılmıştır.