İnsan Kaynaklarına Giriş

Genel olarak değerlendirildiğinde insan kaynakları: • Çalışanların performanslarının artırılmasında, • Çalışanların kurum içi yaşadığı problemlerin çözülmesinde, • Çalışanların yönetime olan bağlılığının arttırılmasında, • Çalışanların görev ve sorumluluklarını benimsemesinde, • Uygun işlere uygun çalışanların seçilmesinde önem taşımaktadır.

İnsan kaynaklarının amaçları; kuruma yönelik amaçlar, topluma yönelik amaçlar, işlevle ilgili amaçlar ve çalışanlara yönelik amaçlar olarak dört ana başlık altında değerlendirilebilmektedir.

Kurumun verimliliğinin ön planda tutulduğu, çalışanların performansının arttırılması yoluyla kuramsal üretimin de arttırılmasının planlandığı amaçları ifade etmektedir.

İnsan kaynaklarının kanunların ve sendikaların istediği doğrultusunda planladığı amaçları ifade eden amaç ‘’Topluma yönelik’’ amaçlardandır.

Kurum ihtiyaçları doğrultusunda belirlenen temel amaçları ifade eden amaç ‘’İşlevle ilgili’’ amaçlardandır.

Kurum içerisinde insan kaynakları yönetimin belli başlı amaçları şu şekilde sıralanabilmektedir: • Kurum için en verimli çalışanların seçimi; Çalışanların performanslarının denetlenmesi; Çalışanların beklentilerinin karşılanması; Çalışanların kariyer planlarının gerçekleştirilmesi; Çalışanların kuruma aidiyet duymasının sağlanması; Çalışanların eğitim almalarının sağlanması; Kurum kültürünün çalışanlar tarafından benimsetilmesi.

Kurum içerisinde yer alan insan kaynakları yönetiminin temel ilkeleri; kariyer ilkesi, yansızlık ilkesi, kendini geliştirme ilkesi, güvence ilkesi, liyakat ilkesi, sınıflandırma ilkesi, eşitlik ilkesi, insancıl davranış ilkesi, açıklık ilkesi, gizlilik ilkesi şeklinde sıralanabilmektedir.

En basit tanımıyla kariyer, bir çalışanın işinde elde ettiği başarı, ilerleme ve uzmanlık anlamını ifade etmektedir.

Yansızlık ilkesinde; çalışanların seçiminde kişilerin dili, dini, ırkı, ideolojisi vb. ayrımına gidilmeden kişinin işe uygun olup olmadığı üzerinden karar alınmasını ifade etmektedir.

Kendini geliştirme ilkesi, çalışanların kurum içerisinde yeteneklerini ve bilgisini geliştirmeye yönelik çalışmaları ifade etmektedir.

Güvence ilkesi, çalışanların bulundukları işleri -herhangi bir yüz kızartıcı suç işlemediği takdirde kaybetmemelerini ifade etmektedir.

Çalışanların iş güvencesinin dışında makam güvencesi de güvence ilkesi içerisinde yer almaktadır.

Yeterlilik ilkesi olarak da bilinen liyakat ilkesi, çalışanların bulundukları işi etkili ve başarılı bir şekilde gerçekleştirmesini ifade etmektedir.

Sınıflandırma ilkesi; istihdam sürecinden önce kurum içerisinde iş bölümünün gerçekleştirilmesi, ortaya çıkan işler için istihdam edilecek olan elemanlardan istenilecek olan yeterliliklerin ortaya konulmasını ifade etmektedir.

Eşitlik İlkesi Eşitlik ilkesi, işe alım ve görevde yükselme sürecinde herhangi bir çalışana ayrımcılık yapılmamasını ifade etmektedir.

İnsancıl Davranış İlkesi İnsancıl davranış ilkesi, çalışanlara kurum içerisinde değer verilmesini ve çalışanların motivasyonlarının arttırılmasını ifade etmektedir.

Açıklık İlkesi Açıklık ilkesi, en basit tanımıyla çalışanların bilgilendirilmesini ifade etmektedir.

Gizlilik ilkesi, kurum içerisinde çalışanlara ait bilgilerin üçüncü şahıslarla paylaşılmamasını ve kurum dışına çıkarılmamasını ifade etmektedir.

İnsan kaynakları yönetiminin fonksiyonları insan kaynakları planlaması, iş analizi, kariyer yönetimi, eğitim planlaması, endüstri ilişkileri, iş güvenliği ve sağlığı yönetimi, performans değerlendirme ve ücretlendirme, personel bulma ve seçme şeklinde sıralanabilmektedir.

İnsan kaynakları planlanması; kurum tarafından ihtiyaç duyulan elemanların bulunmasını, işe alım süreçlerinin yönetilmesini ve işe alım sürecinden sonra çalışanların kurumda verim sağlayacak şekilde performanslarının takip edilmesi sürecini ifade etmektedir.