Sosyal Psikoloji I — Ünite 8 Soru-Cevap

Diğer kişiye fiziksel ve psikolojik olarak zarar vermeyi ya da incitmeyi amaçlayan davranıştır.

Şiddet, kasti olarak yapılan ciddi fiziksel incitme eylemleridir.

Şiddet, psikolojik değil, sadece fi­zikseldir. Saldırganlık ise aktif, fiziksel bir şiddet olabileceği gibi pasif, sözel ya da başka bir biçimde de ortaya çıkabilir.

Diğer kişiye zarar vermeyi ya da onu incit-meyi amaçlayan faaliyetsizlik halidir.

Araçsal saldırganlık adı verilir.

Amacı diğer kişiye zarar verme ya da onu incitmek olan saldırganlıktır.

Toplumsal normlara uygun olarak görülen ve toplum tarafından onaylanan saldırganlıktır.

Antisosyal saldırganlık.

Toplum kurallarının sınırları içinde olan ve açık bir onay verilmese de toplum tarafından meşru olarak algılanan saldırganlıktır.

İki: içgüdüsel ve sosyal öğrenme yaklaşımı.

Etologlar saldırganlığı, uyum sağlayıcı bir davranış olarak görürken, psi­kanalizciler saldırganlığı yıkıcı dürtülerin temsilcisi olarak görmektedirler. Etolojik görüşe göre, saldırganlık gibi saldırganlığı ketleme de içgüdüseldir. Psikanalizde ketlemeler çevreyle etki­leşim içinde geliştirilir; bunlar, bireyin ilk yaşlarda­ki aile ilişkileri ve daha sonra süperegonun gelişimi ve toplumsal olarak kültürleşme sürecinin sonucu olarak kazanılırlar. İnsanın saldırgan dürtülerinden kurtulması mümkün değildir; ama bu enerji başka kanallara yöneltilebilir.

Sosyal davranışların direkt pekiştirme ve model alma yoluyla öğrenildiğini öne süren kuramsal yaklaşımdır.

Davranışı izleyen ve organizma üzerinde hoşa gidici bir etki yaratarak, davranışın tekrar olma olasılığını arttıran uyarıcıların verilmesidir.

Davranışının taklit edildiği ve uygun davranış için rehber olarak alınan kişidir.

Değer verilen kişilerin davranışlarını gözlemleyerek öğrenmedir.

Engellenme, tahrik ve medyada şiddet.

Engellenmedir.

Engellenme, kişinin amaca yönelik davranışının dışsal olarak bloke edilmesidir.

Engellenmenin, saldırganlığın güçlü bir belirleyicisi olduğunu öne süren kuramsal yaklaşımdır.

Saldırgan davranışın tahrik sonucu göstermiş olduğu durumlardır.

Birincisi, şiddet içerikli film ve programları izleme yoluyla, izleyiciler yeni saldırganlık teknikleri öğrenebilirler. Medyadaki şiddeti izle­menin ikinci etkisi, duyarsızlaştırma etkisidir. Üçüncüsü, medyada şiddeti iz­lemek, şiddet sahnelerinin kişide düşmanca duygu­ların daha öne çıkmasına ve bu duygulara bilinçte kolayca ulaşılmasına yol açmaktadır.

Uzun süre şiddeti izleme sonucunda, bireyin acı çeken insanlara karşı duyarsızlaşması ve eskiye oranla daha az duygusal tepkiler vermesidir.

Alkol ve yüksek sıcaklık.

Kişilik ve cinsiyet farklılıkları.

A tipi kişilik adı verilen bir davranış biçiminin varlığını ortaya koymuş olmalarıdır. A tipi kişiliği olanların, aşırı rekabetçi, sürekli acelesi olan, zamana karşı yarışan ve çok aktif kişiler oldukları ve kalp hastalığına yatkın oldukları ifade edilmektedir. Bunların tam tersi özellikler ise B tipi kişilik adı verilen davranış tarzını işaret etmektedir

• Erkekler genel olarak kadınlardan hem daha fazla saldırgan davranış göstermekte ama hem de daha fazla saldırganlığın hedefi olmaktadırlar.
• Erkekler tahrik söz konu­su olmadığında kadınlardan daha fazla saldır­gan davranış göstermektedirler. Ancak tahrik varsa ve bu tahrik yoğunsa, kadınlar da erkek­ler kadar saldırgan davranış göstermektedirler.
• Erkekle­rin direkt saldırganlığı (fiziksel saldırı, itme, hedefe bir şeyler atma vb.) kadınlara göre daha fazla gösterdikleri bulunmuştur. Ka­dınlar ise, dolaylı saldırganlığı erkeklerden daha fazla göstermektedirler.

Uyarılmış (harekete geçmiş) psişik enerjinin harcanması ve sistemin tekrar psikolojik denge durumuna dönmesidir.

Hayır. Laboratuvar deneyleri de gerçek yaşamda yapılan gözlemler de bu tür durumlarda saldırganlığın azalma yerine arttığını göstermiştir.

Cezanın veya misilleme tehdidinin kısa bir süre için saldırgan davranışın ortaya çıkışını bastırdığı ve böylece saldırganlığı kontrol altına almada işe yaradığı düşünülebilirse de, uzun vadede etki­li bir yöntem olduğu çok tartışmalıdır. Saldırgan oldukları için sık sık cezalandırılan, çoğunlukla da fiziksel yöntemlerle cezalandırılan çocukların, uzun vadede daha saldırgan hale geldikleri ileri sü­rülmektedir.