AÖF Soru Bankası

Kamu Ekonomisi IÜnite 2 Soru-Cevap

Kamu Ekonomisi I (IKT313U) soru-cevapları.

Sosyal devlet ile müdahaleci devlet arasındaki farkı açıklayınız?

Sosyal devlet de devletin bireyi ekonomik ve sosyal risklerden korumasına vurgu yapılırken; müdahaleci devlet de devletin toplumsal düzeni istikrarsızlıklardan korumasına vurgu yapılmaktadır.

Kamu ekonomisi,  ne tür eylemlerin etkilerini irdelemektedir?

Kamu ekonomisi, bir yandan toplumsal gereksinimlerin karşılanması diğer yandan da piyasa ekonomisindeki yetersizliklerin telafi edilmesi amacıyla kamu tüzel kişilerinin üstlendiği rolleri ve gerçekleştirdiği eylemlerin etkilerini irdelemektedir.

Kamu ekonomisinde hangi toplumsal ihtiyacın öncelik kazanarak karşılanacağına nasıl karar verilir?

Kamu ekonomisinde hangi toplumsal ihtiyacın öncelik kazanarak karşılanacağına siyasi süreç ile karar verilir.

Siyasi süreç sonrasında kamusal mal ve hizmetlerin üretimi hangi bütçe ile planlanır?

Siyasi süreç sonrasında kamusal mal ve hizmetlerin üretimi ise kamu bütçeleri ile planlanır.

Kamu kesimindeki aktörler, kamu kesiminin yapısını ve ekonomik sistem içerisindeki hacmini  doğrudan etkileyen ne tür fonksiyonlar üstlenmektedir? 

Kamu kesimindeki aktörler, i) kaynak kullanımında etkinlik, ii) bölüşümde etkinlik ve iii) ekonomik istikrarın
sağlanması fonksiyonlarını üstlenmektedir.

Hangi sorunların varlığı, piyasa mekanizmasının kaynak kullanımında etkinliği sağlamasını engeller?

Bir ekonomik sistemde aksak rekabet koşulları, dışsallıklar, kamusal mallar, asimetrik bilgi, gelirin adil dağılmaması ya da kalkınma yetersizliği gibi sorunların varlığı piyasa mekanizmasının kaynak kullanımında etkinliği sağlamasını engeller.

Kamu kesiminin ne tür yönlendirici rolü bulunmaktadır?

Kamu kesiminin; makro hedeflerin belirlenmesi, üretim faktörlerinin yönlendirilmesi ve gerekli planlamaların yapılması bakımından yönlendirici rolü bulunmaktadır.

Kamusal ihtiyaçlar, hangi kurum, kuruluş ve kişilerce karşılanır?

Kamusal ihtiyaçları hukuki düzenlemelere bağlı olarak hareket eden kamu kurum ve kuruluşları ile kamu personelince karşılanır.

Ekonomik hayatın pek çok alanında devletin üstlendiği roller; hangi ekonomik yaklaşımların temel varsayımları doğrultusunda değerlendirilebilir?

Ekonomik hayatın pek çok alanında devletin üstlendiği roller; merkantilizm, fizyokrasi, klasik liberalizm, neoklasikler, müdahaleci devlet anlayışı, monetarizm, yeni klasikler, post Keynesyenler, kurumsal ekonomi ve yapısalcılar gibi farklı yaklaşımların temel varsayımları doğrultusunda değerlendirilebilir.

Kapitalist sistem öncesinde uygulama alanı bulan merkantilizmde öncelikli amaç nedir?

Kapitalist sistem öncesinde uygulama alanı bulan merkantilizmde öncelikli amaç ülkedeki değerli maden miktarını artırmaktadır.

Merkantilizm yaklaşımı ile fizyokrasi yaklaşımı arasındaki farkı açıklayınız.

Merkantilizm yaklaşımı ekonominin her alanında yoğun devlet müdahaleciliğini benimserken; fizyokrasi yaklaşımında ise devlet  doğal düzeni bozucu hiçbir eylem gerçekleştirmemeli, ekonomik hayatın işleyişine müdahale etmeme fikrini benimsemektedir.

Neoklasik yaklaşıma göre devletin varlık nedeni nedir?

Neoklasik yaklaşıma göre, devletin varlık nedeni mülkiyet haklarının korunması, rekabet ortamının oluşturulması ve piyasa başarısızlıklarının giderilmesidir.

Keynesyen yaklaşımına göre, ekonomik istikrarsızlığın nedeni nedir?

Keynesyen yaklaşımına göre, toplam talebi oluşturan unsurlardaki dalgalanmalar ekonomik istikrarsızlığa neden olmaktadır

Monetaristlere göre devletin temel görevi nedir?

Monetaristlere göre devletin temel görevi temel kamusal ihtiyaçların karşılanmasıdır.

Politik sürecin ekonomik analizini içeren kamu tercihi teorisi hangi varsayımlara daynamaktadır?

Politik sürecin ekonomik analizini içeren kamu tercihi teorisi i) metodolojik bireycilik, ii) rasyonalite ve maximand, iii) politik mübadele şeklinde üç temel varsayıma dayanır.

Post Keynesyen yaklaşımında enflasyonla mücadele sürecinde ne tür politikalara başvurulabilir?

Post Keynesyen yaklaşımında enflasyonla mücadele sürecinde fiyat ve ücretlerin kontrol edilmesi ya da kâr maksimizasyonunun sınırlandırılması gibi politikalara başvurulabilir.

Farklı yaklaşımlara göre devletin ekonomide üstlenmesi gereken roller nelerdir?

Farklı yaklaşımlara göre devletin ekonomide üstlenmesi gereken roller: (1) kamusal malların sunumu (2) fırsat eşitsizliği ve piyasa başarısızlıklarını önlemeye yönelik politikalar (3) gelirin yeniden dağılımı (4) ekonomik istikrarın sağlanması (5) mülkiyet haklarının oluşturulması şeklinde sıralanabilir.

Uluslararası karşılaştırmalara göre kamu kesimi, hangi kurum ve kuruluşlardan oluşmaktadır?

Uluslararası karşılaştırmalara göre kamu kesimi; merkezi yönetim, yerel yönetimler ve sosyal güvenlik urumlarını bünyesinde barındıran genel yönetim ile genel yönetim kap­samında yer almayan kamu kuruluşlarından oluşmaktadır.

Kamu gideri, ne tür giderleri içerir?

Kamu gideri; idarelerce, kanunlara veya Cumhurbaşkanı kararnamelerine dayanılarak yaptırılan iş, alınan mal ve hizmet be­delleri, sosyal güvenlik katkı payları, iç ve dış borç faizleri, borçlanma genel giderleri, borçlanma araç­larının iskontolu satışından doğan farklar, ekono­mik, mali ve sosyal transferler, verilen bağış ve yar­dımlarla diğer giderleri içerir.

Kamu ke­simi istihdamının, toplam istihdam içerisindeki oranı, ne hakkın­da bilgi vermektedir?

Kamu ke­simi istihdamının, toplam istihdam içerisindeki oranı, ekonomide kamusal faaliyetlerin yoğunluğu hakkın­da bilgi vermektedir.

Ülkelerin gelişmişlik düzeylerine göre istihdam yapılarında ne tür farklılıklar bulunmaktadır?

Az gelişmiş ülkelerde tarım kesiminde istihdam edilenlerin payı oldukça yüksek iken kamu kesimince gerçekleştirilen sosyal hizmetlerin yeterince yaygınlaşmamış olmasından dolayı kamu istihdamının toplam içerisindeki payı daha düşüktür. Gelişmiş ülkelerde ise tam tersi bir durum söz konusudur. Öncelikle tarımın istihdam içerisindeki payı çok düşüktür. Bunun yanında kentleşme ve sanayileşmenin de etkileriyle nüfusun çok büyük bir kısmı kentlerde yaşamakta; sağlık, sosyal güvenlik ve eğitim başta olmak üzere pek çok alanda kamu kesimi tarafından hizmetler sunulmaktadır. 

Bu ünitenin sorularını uygulamada çözŞıklar, doğru cevaplar ve süreli sınav modu AÖF Soru Bankası uygulamasında