• Yabancı devletlere Türkiye Cumhuriyeti’nin Merkezden Yönetim temsilcilerini göndermesi ve Türkiye Merkezden yönetime (devlet tüzelkişiliği), “merkezî Cumhuriyeti’ne gönderilecek yabancı devlet idare” ya da “genel idare” yahut “devlet idaresi” adı da temsilcilerini kabul etmesi, verilmektedir. Bu idarenin bir “merkez (başkent)” teşkilatı • Sürekli hastalık, sakatlık ve kocama sebebiyle bir de “taşra” teşkilatı bulunmaktadır. Devlet tüzel kişilerin cezalarını hafifletmesi veya kaldırması, kişiliğinin üstlendiği kamu hizmetleri başkentte planlanır, • Anayasa Mahkemesi, Danıştay ve Hâkimler ve taşra teşkilatı tarafından ülke geneline yerine getirilir. Savcılar Kuruluna üye ataması,
Merkezî İdarenin Başkent Teşkilatı • Türk Silahlı Kuvvetlerinin kullanılmasına karar vermesi, Anayasada yapılan 2017 değişikliği ile “parlamenter • Genel Kurmay Başkanını ataması, hükümet sistemi” terkedilerek, yaygın deyimiyle • Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle bakanlıkların “Cumhurbaşkanı hükümet sistemi”ne, akademik ifadesiyle kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri ile “başkanlık sistemine” geçilmiş oldu. Parlamenter hükümet teşkilat yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının sisteminin bir özelliği olan “başbakanlık” ve “bakanlar kurulması, kurulu” müesseseleri kaldırılmıştır. • Cumhurbaşkanı yardımcılarını ve bakanları Yeni sistemde yürütme gücü, doğrudan halkın seçtiği ataması ve görevden alması. Cumhurbaşkanında toplanmıştır. Bu durum Anayasanın Cumhurbaşkanının İdare Alanına İlişkin Görev ve 8.maddesinde “yürütme yetkisi ve görevi, Cumhurbaşkanı Yetkileri tarafından, Anayasaya ve kanunlara uygun olarak kullanılır ve yerine getirilir”; 104. maddede ise “yürütme a. Cumhurbaşkanlığı kararnamesi çıkarmak (AY, yetkisi Cumhurbaşkanına aittir” şeklinde ifade edilmiştir. m.104), b. Yönetmelik yapmak (AY, m.104, Görüldüğü üzere, 8. maddede “görev ve yetki” deyimi 124), kullanılırken, 104. maddede sadece “yetki” deyimine yer b. Cumhurbaşkanı kararları (bireysel işlemler) verilmiştir. yapmak c. Genelge gibi yönetmelik benzeri düzenleyici Anayasanın yürütme bölümü içinde “Cumhurbaşkanı” işlemler yapmak, d. Yükseköğretim Kurulu (m.101-108) ve “idare” (m.123 vd.) şeklinde üyelerini ve başkanını seçmek ve atamak (AY, düzenlenmiştir. Yine 104 ve 106. maddelerde de m.131), bakanların atanmasına ilişkin düzenlemeler yer d. Üniversite rektörlerini seçmek ve atamak (AY, almaktadır. Bu hükümlerden devlet tüzel kişiliğinin m.130), yönetimi bakımından başkent (merkez) teşkilatı içinde e. Devlet Denetleme Kurulunun başkan ve üyelerini “bakanlıklar” şeklindeki bölümlerin devam edeceği atamak (AY, m.108), g. Cumhurbaşkanı anlaşılmaktadır. Sonuç itibariyle devlet tüzel kişiliği yardımcıları ve bakanları atamak (AY, m.104). (merkezden yönetim) yönetiminde başkent teşkilatının (1) Cumhurbaşkanı, (2) Bakanlıklar şeklinde şekillendiğini Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı ifade edebiliriz. Cumhurbaşkanlığı teşkilatı aşağıdakilerden oluşur: Cumhurbaşkanı a. Cumhurbaşkanı yardımcıları Anayasada ve kanunlarda Cumhurbaşkanına verilen görev b. Cumhurbaşkanı Özel Kalem Müdürlüğü ve yetkiler dikkate alındığında, Cumhurbaşkanlığının c. İdari İşler Başkanlığı sadece siyasi bir makam olmayıp bazı görev ve yetkileri d. Danışmanlar ve özel temsilciler bakımından “idare” içinde de yer aldığı görülmektedir. e. Politika Kurulları f. Cumhurbaşkanlığı Ofisleri Cumhurbaşkanını Yürütmeye İlişkin Görev ve Yetkileri g. Çalışma büroları • Genel seçimlerin yenilenmesine h. Bağlı kurum ve kuruluşlar (Cumhurbaşkanlığı seçiminin de yenilenmesi Bakanlıklar ve Bakanlar kaydıyla) karar vermesi, • Olağanüstü hâl ilan etmesi, olağanüstü hal Merkezi idarenin (devlet tüzel kişiliğinin) üstlendiği kamu süresinin uzatılmasını Meclisten talep etmesi, hizmetlerinin örgütlenmiş şekillerine “bakanlık” denir • Kanunları yayımlaması, kanunları tekrar (GÜNDAY, age., s.343). Bakanlıkların devlet tüzel görüşülmek üzere TBMM’ye geri göndermesi, kişiliği dışında ayrı bir tüzel kişilikleri bulunmamaktadır. • Milletlerarası andlaşmaları onaylama ve Bakanlık teşkilatının başında bulunan kişiye de “bakan” yayımlaması, adı verilmektedir.
• Anayasa değişikliklerine ilişkin kanunları gerekli Bakanlıklar: 2018 tarih ve 1 Numaralı Cumhurbaşkanlığı gördüğü takdirde halkoyuna sunması, Kararnamesine göre bakanlıklar şu şekildedir (16 • Anayasa Mahkemesinde iptal davası açması, bakanlık):
1. Adalet Bakanlığı, yapısı ile merkez ve taşra teşkilatlarının kurulması 2. Çalışma, Sosyal Hizmetler ve Aile Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi ile düzenlenir” hükme 3. Dışişleri Bakanlığı, dayanılarak bakanlıkların teşkilatı 1 Numaralı 4. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı, Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı 5. Gençlik ve Spor Bakanlığı, Kararnamesi ile yeniden düzenlenmiştir. 6. Hazine ve Maliye Bakanlığı, a. Bakan: 1 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine 7. İçişleri Bakanlığı. göre (m.503) Bakan, bakanlık kuruluşunun en üst amiri 8. Kültür ve Turizm Bakanlığı, olup bakanlık icraatından ve emri altındakilerin faaliyet ve 9. Millî Eğitim Bakanlığı, işlemlerinden Cumhurbaşkanına karşı sorumlu bir 10. Millî Savunma Bakanlığı, görevlidir. 11. Sağlık Bakanlığı, 12. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı, b. Bakan yardımcısı: 1 Numaralı Cumhurbaşkanlığı 13. Tarım ve Orman Bakanlığı, Kararnamesine göre (m.504) bakan yardımcısı (ya da 14. Ticaret Bakanlığı, yardımcıları), bakanın emrinde ve onun yardımcısı olup 15. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı, bakanlık hizmetlerini bakan adına ve bakanın emirleri 16. Çevre ve Şehircilik Bakanlığı. yönünde yürütür. Bakanlık kuruluşlarına (teftiş hariç) gereken emirleri verir. Cumhurbaşkanı tarafından Bakanların Mevcut Durumu doğrudan atanan bakan yardımcısının (ya da yardımcıları), Anayasada bakanlara ilişkin özel düzenlemeler görev süresi, kendisini atayan Cumhurbaşkanının görev bulunmaktadır. Anayasanın 104. maddesinde bakanların süresi ile sınırlıdır (3 Numaralı CK, m.4). Ayrıca atanması, üst kademe yöneticilerin atanmasından ayrı Cumhurbaşkanı, bakan yardımcısını her zaman görevden olarak düzenlenmiştir. Anayasanın 106. maddesinde de alma yetkisini haizdir. bakanların Meclis huzurunda yenin edecekleri; c. Teşkilat: 3 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine görevleriyle ilgili suçlar bakımından Meclis göre bakanlıklar “merkez”, “taşra” ve “yurt dışı” soruşturmasına tabi oldukları; göreviyle ilgili olmayan teşkilatlarından oluşmaktadır. suçlar bakımından da yasama dokunulmazlığına sahip oldukları belirtilmektedir. Bu düzenlemeler birlikte Bakanlıklarda, bakanlığın yürüttüğü faaliyetin niteliğine değerlendirildiğinde, bakanların normal birer devlet göre sayıları ve isimleri farklılık taşısa bile esas olarak şu memuru olmadıklarını, siyasi yönü de bulunan kamu birimler bulunmaktadır: (a) Genel Müdürlükler, (b) görevlileri olduklarını söyleyebiliriz. Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı, (c) Strateji Geliştirme Başkanlığı, (d) Daire Başkanlıkları, (e) Hukuk Bakanların Görevleri müşavirliği, (f) Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği, (g) a. Devlet tüzel kişiliğini temsil yetkisi: Bakan, Özel Kalem Müdürlüğü. bakanlığın üstlendiği kamu hizmetlerini, devlet Merkeze Yardımcı Kuruluşlar tüzel kişiliği adına yürütür. Bakanlığın üstlendiği hizmet bakımından devlet tüzel kişiliğini temsil Anayasa ve kanunlara bakıldığında, bazı kurumların eder. merkeze yardım etme (danışmanlık-görüş bildirme) b. Hiyerarşi yetkisi: Bakan, bakanlık teşkilatının görevlerinin de olduğu görülmektedir. Danıştay, Sayıştay, başındaki hiyerarşik amirdir. Ancak kendisi de Ekonomik ve Sosyal Konsey, Millî Güvenlik Kurulu, Cumhurbaşkanının emrinde ve ona karşı merkez teşkilatına yardımcı olan kuruluşlardan en sorumludur. önemlileridir. c. İdari vesayet yetkisi: Bakan, bakanlıkla ilişkili Merkezin Taşra Teşkilatı kamu tüzel kişileri üzerinde, kanunda belirtilmek kaydıyla idari vesayet yetkisi kullanır. Merkezden yönetimin, onun hiyerarşisi altında başkent d. Harcama yetkisi: Bakanlık bütçesini harcama dışındaki birimlerine “taşra teşkilatı” denilmektedir. yetkisine sahiptir. e. Düzenleme yetkisi: Bakanlar, görev alanlarıyla İl İdaresi
ilgili olarak, kanunların uygulanmasını göstermek Merkezden yönetimin taşra teşkilatının ilk ve en büyüğünü için yönetmelikler yapabilir (AY, m.124). Bunun il oluşturmaktadır. Kanunda buna “il genel idaresi” adı da yanında “tebliğ”, “genelge”, “talimat” gibi verilmektedir (İİK, m.4). Bu gün itibariyle ülkemizde 81 il düzenleyici işlemler de yapabilirler. bulunmaktadır Mülki idarenin en kapsamlı taşra birimi f. Atama yetkisi: Bakan kanunla kendisine verilen olan ilin kurulması, kaldırılması, merkezlerinin atama yetkilerini kullanır. Bazı atamaları ise belirtilmesi, adlarının değiştirilmesi, kanunla olur (İİK, Cumhurbaşkanı’nın onayına sunar. m.2/A). İlin sınırlarının değiştirilmesi İçişleri Bakanlığının
Bakanlık Teşkilatı kararı ve Cumhurbaşkanının onayı ile gerçekleştirilir (İİK, m.2/B). İlin yönetimi “vali”, “il idare şube başkanları” ve Anayasanın 106. Maddesinde yer alan “bakanlıkların “il idare kurulunca” yerine getirilir. kurulması, kaldırılması, görevleri ve yetkileri ile teşkilat
Vali hekimi, millî eğitim müdürü, tarım memuru ve veterinerden oluşur. İl İdaresi Kanunu’nun 9. maddesine göre, “Vali, ilde Cumhurbaşkanının temsilcisi ve idari yürütme Yerinden Yönetim İdareleri vasıtasıdır”. İl İdaresi Kanunu’na göre valinin görevleri Türk idare teşkilatının merkezden yönetim ve yerinden özetle şu şekildedir: (a) Vali, ilde Cumhurbaşkanının yönetin şeklinde iki kısma ayrıldığını ifade etmiştik. temsilcisi ve idari yürütme vasıtasıdır. (b) İlin Yukarıda merkezden yönetim anlatıldı. Şimdi de yerinden güvenliğinden ve ilde kamu düzeninin sağlanmasından yönetim idareleri üzerinde durulacaktır. Yerinde yönetim sorumludur. Bu bakımdan ildeki kolluk teşkilatının (polis- idarelerini kendi içinde dörde ayırıyoruz: (1) Mahallî jandarma) amiridir. (c) Vali ildeki merkezi idare idareler, (2) Kamu Kurumları, (3) Meslek Kuruluşları, (4) personelinin en üst hiyerarşik amiridir. (d) Vali ildeki Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar. yerinden yönetim idareleri (örneğin belediyeler) üzerinde kanunun öngördüğü idari vesayet denetimlerini yerine Mahallî İdareler (Yer Bakımından Yerinden Yönetim getirir. İdareleri)
İl İdare Şube Başkanları Mahallî idareler (yer bakımından yerinden yönetim idareleri), belli bir mahaldeki kişilerin ortak ihtiyaçlarını İl idare şube başkanları (il müdürleri), valinin emrinde karşılamak üzere oluşturulmuş kamu tüzel kişileridir. görev yaparlar ve görevleri ile ilgili olarak valiye karşı Bunların “il özel idaresi”, “belediye” ve “köy” olmak sorumludurlar. Bakanlar ile valilik kanalıyla yazışabilirler üzere üç türü bulunmaktadır. (m.21, 22). Doğrudan işlemler yapamazlar, görev alanları ile ilgili işlemleri valinin oluruna sunarlar. İl Özel İdaresi
İl İdare Kurulu “İl halkının mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler İl idare kurulu, valinin başkanlığı altında hukuk işleri tarafından seçilerek oluşturulan, idari ve mali özerkliğe müdürü, defterdar, millî eğitim, bayındırlık, sağlık ve sahip kamu tüzel kişisidir (m.3) sosyal yardım, tarım ve veteriner müdürlerinden teşekkül eder. Vali, idare kuruluna başkanlık etmek üzere vali İl Özel İdaresinin Görev ve Yetkileri Kanunun 6. muavinini görevlendirebilir (İİK, m.57). İl idare kurulunun maddesinde görev ve yetkiler şu şekilde belirtilmiştir: “İl “idari” ve “istişarî” görevleri bulunmaktadır. özel idaresi mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla; a) Gençlik ve spor Sağlık, tarım, sanayi ve ticaret; Belediye İlçe İdaresi sınırları il sınırı olan Büyükşehir Belediyeleri hariç ilin
Mülki idare bölümlerinden ikincisi ilçedir. İlçelerin çevre düzeni plânı, bayındırlık ve iskân, toprağın kurulması, kaldırılması, merkezlerinin belirtilmesi, korunması, erozyonun önlenmesi, kültür, sanat, turizm, adlarının değiştirilmesi, başka bir ile bağlanması gibi sosyal hizmet ve yardımlar, yoksullara mikro kredi konular kanunla olur (İİK, m.2/A). İlçe yönetimi verilmesi, çocuk yuvaları ve yetiştirme yurtları; ilk ve orta “kaymakam“, “ilçe idare şube başkanları“ ve “ilçe idare öğretim kurumlarının arsa temini, binalarının yapım, kurulu“ tarafından gerçekleştirilir. bakım ve onarımı ile diğer ihtiyaçlarının karşılanmasına ilişkin hizmetleri il sınırları içinde, b) İmar, yol, su, Kaymakam kanalizasyon, katı atık, çevre, acil yardım ve kurtarma ;
İlçe genel idaresinin başı kaymakamdır. Kaymakam, orman köylerinin desteklenmesi, ağaçlandırma, park ve ilçede Cumhurbaşkanının idari yürütme vasıtasıdır. İlçenin bahçe tesisine ilişkin hizmetleri belediye sınırları dışında genel idaresinden kaymakam sorumludur. Bakanlıkların yapmakla görevli ve yetkilidir”.
kuruluş mevzuatına göre ilçede lüzumu kadar teşkilatı İl Özel İdaresinin Organları İl Özel İdaresinin “il genel bulunur. Bu teşkilat (adlî ve askerî teşkilat hariç) meclisi”, “il encümeni” ve “vali” olmak üzere üç organı kaymakamın emri altındadır. bulunmaktadır.
İlçe İdare Şube Başkanları Belediye İdaresi
Bakanlıkların ilçelerde bulunan taşra teşkilatlarına “ilçe Mahallî idarelerin (yer bakımından yerinden yönetim) idare şube başkanları” veya “ilçe müdürleri” adı ikincisini “belediye” oluşturmaktadır. verilmektedir. İlçe şube başkanları (ilçe müdürleri) kaymakama bağlı ve onun gözetim ve denetimi altında Belediye, belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki görevlerini yürütürler. İlçe müdürleri, yürüttükleri ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı görevler dolayısıyla kaymakama karşı sorumludurlar. seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişisidir (5393 sayılı BK, m.3). İlçe İdare Kurulu Belediyenin Görevleri: 5393 sayılı Belediye Kanununun İlçe idare kurulu, kaymakamın başkanlığı altında yazı 14. maddesinde, belediyelerin görevleri bakımından işleri müdürü (tahrirat kâtibi), malmüdürü, hükûmet “genel görev ilkesi” benimsenmiştir. Buna göre
belediyelere, mahallî müşterek nitelikte olmak şartıyla,
çeşitli alanlarda görev verilmiştir. Bunları şu şekilde çamaşırlık, hamam, pazaryeri, tarım aletleri, spor gibi sıralayabiliriz: (1) Sağlık, temizlik ve çevre sağlığı imkân ölçüsünde yapılacak işlerdir. görevleri, (2) Sosyal yardım görevleri, (3) İmar ve kentsel Köy İdaresinin Organları: Köy idaresinin “köy derneği”, alt yapı görevleri, (4) Eğitim, kültür ve sporla ilgili “ihtiyar meclisi” ve “muhtar” olmak üzere üç adet organı görevleri, (5) Tarım ve hayvancılıkla ilgili görevleri, (6) bulunmaktadır. Ekonomi ve ticaretle ilgili görevleri, (7) Beldenin düzeni ve esenliği ile ilgili görevleri (kolluk ve itfaiye görevleri), Mahalle İdaresi (8) Ulaştırma görevleri. Belediye olan yerleşim yerleri “mahalle” denilen Belediyenin Organları bölümlere ayrılmıştır. Belediye Kanunu’nun 3. maddesine göre mahalle, “belediye sınırları içinde, ihtiyaç ve Belediye Kanunu’nun 3/b maddesinde, belediyenin öncelikleri benzer özellikler gösteren ve sakinleri arasında organları, “belediye meclisi”, “belediye encümeni” ve komşuluk ilişkisi bulunan idari birimi ifade eder. “belediye başkanı” olarak belirlenmiştir. Mahallî İdare Birlikleri Büyük Şehir Belediyesi Mahallî İdare Birliklerinin kuruluş ve çalışma usûlleri Büyükşehir Belediyesi Kanunun (6360 SK, m.4 ile 2005 tarih ve 5355 sayılı Mahallî İdare Birlikleri değişik) 3. maddesinde Büyükşehir Belediyesi, “sınırları il Kanunu’nda düzenlenmiştir. Bu kanuna göre “mahallî mülki sınırı olan ve sınırları içerisindeki ilçe belediyeleri idare birliği: Birden fazla mahallî idarenin, yürütmekle arasında koordinasyonu sağlayan; idari ve mali özerkliğe görevli oldukları hizmetlerden bazılarını birlikte görmek sahip olarak kanunlarla verilen görev ve sorumlulukları üzere kendi aralarında kurdukları kamu tüzel kişisini” yerine getiren, yetkileri kullanan; karar organı seçmenler ifade etmektedir (m.3). tarafından seçilerek oluşturulan kamu tüzel kişisi” olarak tanımlanmaktadır. Birliğin organları: Birliğin organları, “birlik meclisi”, “birlik encümeni” ve “birlik başkanı”dır (m.7). Büyükşehir Belediyesinin Görevleri: Büyükşehir Belediyesi Kanununun 7. maddesinde belirtilen görevleri Hizmet Bakımından Yerinden Yönetim İdareleri (Kamu özet olarak şu şekilde sıralayabiliriz: (a) Bayındırlık Kurumları) görevleri, (b) Sağlık ve sosyal yardım görevleri, (c) Ulaşım görevleri, (d) Eğitim ve kültür görevleri, (e) Özel bilgi ve uzmanlık gerektiren bazı kamu hizmetlerini karşılamak üzere, -devlet ve mahallî idareler dışında- Ekonomik görevler, (f) Esenlik görevleri. oluşturulmuş kamu tüzel kişilerine hizmet bakımından Büyükşehir Belediyesinin Organları: Kanunun 3. yerinden yönetim kuruluşları denir. Maddesine göre bu organlar Büyükşehir Belediye Meclisi, Kamu Kurumlarının Çeşitleri Büyükşehir Belediye Encümeni ve Büyükşehir Belediye Başkanı’ndan oluşmaktadır. (a) Faaliyet alanları bakımından: Kamu kurumları, hangi alanda faaliyet yürüttüklerine bakılarak, Köy İdaresi “millî kamu kurumları” ve “mahallî kamu Köy Kanunu köyü, nüfus, fiziki yapı ve kamu tüzel kurumları” şeklinde tasnif edilmektedir. kişiliğini dikkate alarak üç değişik şekilde (b) Yönetim şekilleri bakımından: Bu bakımdan tanımlamaktadır: a. Nüfus bakımından tanım: “Nüfusu iki kamu kurumları “kamusal yönetim” ve “özel binden aşağı yurtlara köy” denir (m.1). b. Fizikî yapı yönetim” biçimine tabi olanlar olarak tasnif bakımından tanım: “Cami, mektep, otlak, yaylak, baltalık edilmektedir. gibi orta malları bulunan ve toplu veya dağınık evlerde (c) Faaliyet konuları bakımından: Kamu kurumları, oturan insanlar bağ ve bahçe ve tarlalarıyla birlikte bir köy faaliyet konuları bakımından idari, iktisadî, teşkil ederler” (m.2). c. Tüzel kişiliği esas alan tanım: sosyal, bilimsel-kültürel kamu kurumları gibi “Köy bir yerden bir yere götürülebilen veya tasnife tabi tutulmaktadır. götürülemeyen mallara sahip olan ve işbu kanun ile Meslek Kuruluşları kendisine verilen işleri yapan başlı başına bir varlıktır. Buna şahsı manevi denir (m.7). Anayasanın 135. maddesine göre Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları şu şekilde tanımlanmıştır. Köy İdaresinin Görevleri: Köy Kanunu, köy idaresinin “Belli bir mesleğe mensup olanların müşterek ihtiyaçlarını görevlerini (işlerini), mecburî ve ihtiyarî olmak üzere karşılamak, mesleki faaliyetlerini kolaylaştırmak mesleğin ikiye ayırarak detaylı şekilde düzenlemiştir. Köy idaresinin zorunlu görevleri 13. Maddede 37 bent hâlinde genel menfaatlere uygun olarak gelişmesini sağlamak, sayılmıştır. Bunlar yol, su, çeşme, evlerin bakımı, altyapı, meslek mensuplarının birbirleri ile ve halk ile olan ilişkilerinde dürüstlüğü ve güveni hâkim kılmak üzere dükkân gibi faaliyetlerdir. Köy Kanununun 14. meslek disiplini ve ahlâkını korumak maksadı ile kanunla maddesinde de 32 bent halinde köyün ihtiyari (isteğe kurulan ve organları kendi üyeleri tarafından kanunda bağlı) görevleri sayılmıştır. Bunlar yolların döşenmesi, gösterilen usullere göre yargı gözetimi altında, gizli oyla seçilen kamu tüzel kişileridir”.
Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar
Düzenleyici ve Denetleyici Kurumlar ülkemizde 1980’li yılların başında görülmeye başlamıştır. Öğretide “Bağımsız İdari Otoriteler” ismi de verilen bu kurumlar 5018 sayılı Kanuna ekli III sayılı cetvelde 10 adet olarak sayılmıştır. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK), Nükleer Düzenleme Kurumu bunlara örnektir.
Görev alanları içinde düzenleme, denetleme ve yaptırım uygulama yetkisine sahip bu kurumları “iletişim, medya, ekonomik rekabet, bankacılık ve finans gibi duyarlı sektörler olarak kabul edilen alanlarında devlet adına düzenleme yapma ve kurallar koyma, bu kurallara uymayanlar hakkında da yaptırımlar uygulama yetkisine sahip, yasama ve yürütmeden bağımsız idari kurumlar” olarak tanımlayabiliriz.