Dijital Video Kurgu ve Efekt — Ünite 5 Soru-Cevap

Kurguda organizasyon teknoloji ve düzenleme olarak iki ayakta temellenir. Hiçbir kurgucu teknoloji olarak yetersiz, sürekli sorun çıkaran bir kurgu setinde çalışmak istemez. Bunun yanında iyi bir düzenleme yapılmazsa çok sayıda çekimin içinde kaybolmak kaçınılmazdır. Bu düzenlemenin kurgu sürecindeki temel sorumlusu da kurgu asistanıdır.

Adobe Premiere üzerinden bir iş akışı kuruyorsak bilgisayarınız üzerinde aşağıdaki bir klasör hiyerarşisi oluşturmak sağlıklı olacaktır. Bu yapıyı başka yazılımlarda da o yazılımların özelliklerine göre düzenleyebilirsiniz. Bilgisayarımızda uygun bir disk alanına aşağıdaki klasör hiyerarşisini oluşturuyoruz.

1. Project
2. Media
    2.1. Footage
    2.2. Audio
           2.2.1. Music
           2.2.2. Recordings
           2.2.3. SFX
           2.2.4. VO

    2.3. Graphics
    2.4. Stills
3. After Effects
    3.1. AE Exports
    3.2. Renders
4. Temp
5. Documents
6. Exports
    6.1. Final Deliverables
    6.2. Previews
    6.3. Vimeo
    6.4. Youtube

Bu klasöre Adobe Premiere proje dosyalarımızı kaydediyoruz. Bu klasörün bir yedeğinin başka bir disk ya da cloud üzerinde olması önemlidir. Yaşanacak bir veri kaybında proje dosyalarınıza bu yedekler üzerinden ulaşabilirsiniz.

Bu klasöre Adobe Premiere proje dosyalarımızı kaydediyoruz. Bu klasörün bir yedeğinin başka bir disk ya da cloud üzerinde olması önemlidir. Yaşanacak bir veri kaybında proje dosyalarınıza bu yedekler üzerinden ulaşabilirsiniz.

Audio klasörüne ses dosyalarımızı kopyalıyoruz. Bu klasör içinde müzikler (music), ses kayıtları (recordings), ses efektleri (sfx) ve seslendirme (VO) gibi 4 alt başlık açılabilir. Her ses dosyası özelliklerine göre bu klasörlere dağıtılmalıdır. Eğer başka bir klasör ihtiyacı doğarsa ona göre yeni klasörler de açılabilir. Örneğin çalışmanıza dublaj yapılmasına karar verilirse dublaj isimli bir klasör daha açabilirsiniz.

Kurgusunu yapacağımız malzemeleri projemizin içe aktarım işlemine import diyoruz. En sağlıklı yöntem yazılımdaki “Media Browser” panelini kullanmaktır. Media Browser’da bilgisayarımıza bağlı disklerin içeriklerini görüntüleyebiliyoruz. İçeri aktarmak istediğimiz malzemeleri bularak seçim yapıp sağ tıklayarak “Import” komutunu verdiğimizde yazılım malzemeleri içeri aktarır.

Bin oluşturmak için proje panelinin sağ altında bulunan “New Bin” butonuna tıklarız ya da proje paneline sağ tıklayarak “New Bin” komutunu veririz.

Kelime anlamıyla proxy, vekil demektir.

Proxy iş akışında iki yöntem vardır. Bunlar in-camera iş akışı ve geleneksel iş akışı olarak adlandırılabilir. In-camera iş akışında proxy veriler kamerada orijinal verilerden ayrı olarak ikinci bir karta kaydedilir ve kurguya başlanacağı zaman elimizde hem orijinal hem proxy veriler hazır olmuş olur. Geleneksel yöntemde ise kameradan sadece yüksek çözünürlüklü orijinal veriler gelir, kurguya başlanmadan önce bunlar transcode edilir (convert edilir, dönüştürülür).

Yazılımdaki izleme monitörlerinin altındaki “Toggle Proxies” ikonunu aktif ettiğimizde düşük çözünürlüklü proxy malzemeyi izleriz, deaktif ettiğimizde ise yüksek çözünürlüklü orijinal malzemeyi izleriz.

Walter Murch (2005: 294) izleme sürecinin önemine vurgu yapar ve bizim de örnek almamız gereken kendi tarzını anlatır:

“Malzemeyi her zaman iki kere izlerim: Biri başlangıçta, çekimden hemen sonraki gün izler ve notlar alırım. Sonra bir sahneyi kurgulamadan önce o sahneyle ilgili her şeyi tekrar izler ve daha ayrıntılı notlar alırım. Çekimleri ikinci defa izlediğinizde hem siz hem film yol almışsınızdır. İlk gördüğünüzden farklı şeyler görmeye başlarsınız çünkü bazı sahneleri kurgulamışsınızdır ve karakterlerle ilgili sorunlar ve özellikleri fark etmişsinizdir.”

Kurgu sırasında karşılaşabileceğiniz en önemli sorun çekim sırasında yapılmış yanlış odaklamadır. Kötü odaklama yani netliği bozuk olan çekimler iyi bir performans barındırsa bile kullanılamaz halde olurlar. Elbette bu noktada bazı ufak netlik problemlerini düzeltecek dijital eklentiler vardır ama ileri düzeyde bir netlik problemi ne yazık ki tamir edilebilir değildir.

Projemizdeki görüntüleri izlediğimiz ve ses dinlediğimiz iki monitor mevcuttur. Bunlar “Source Monitor” ve “Program Monitor”dür.

Yatay kurgu klasik anlatı kurgusunun temel biçimi olarak tanımlanabilir. Bu biçim timeline üzerinde kurgu parçalarının soldan sağa birbirlerinin arkalarına eklenerek dizilmesi olarak şekillenir. Kurgu yazılımları timeline üzerindeki akışı batı kültürünün temel yapısı olan soldan sağa olacak biçimde şekillendirir. Yatay kurgu biçimsel olarak gerçekten kurgu parçacıklarının timeline üzerinde soldan sağa eklenerek dizilmesiyken anlatı olarak da yatay bir hikaye anlatıcılığını tasvir eder. Her türlü kurmaca film, belgesel film, reklam filmi ve benzer türler yatay kurgu biçiminin egemen olduğu kurgu tasarımlardır.

Bir kurgu yazılımında dikey kurgu tasarım biçimiyse genel olarak müzik videoları ve TV programı gibi yapılarda kendini gösterir. Pek çok açıdan çekilmiş bir müzik video performansı temel motif müzik olduğu için müziğe göre senkronlanır. Dolayısıyla örneğin eğer toplam 60 çekimizin varsa bu 60 çekim timeline üzerinde üst üste yerleştirilir. Çekimlerin ilişkisi artık dikey olarak gözlemlendiği için bu bir dikey kurgu yaklaşımıdır. Yoksa bunu özel efektlerin dikey kurgusu ile karıştırmamak gerekir. Aynı şekilde çok açılı çekilmiş bir TV programı da bu şekilde bir kurgu yapısına sahip olabilir.

Trim edit sekansta yan yana duran iki klip parçasının önce gelenin son, sonra gelenin ilk karesini belirlemektir. İmleci sekansta bulunan iki klibin arasına getirip Shift+T kısayoluna bastığımızda Program Monitor panelinde Trim Monitor dediğimiz ekranı görürüz.

Aynı anda birden fazla kamerayla çekilmiş projelerde kurgu yazılımlarındaki Multicam özelliğini kullanarak kurgu yapabiliriz. Örneğin; sahne sanatları çekimlerini kurgularken Multicam’e ihtiyacımız olabilir. TV programları da genellikle aynı anda birden fazla kamerayla çekildiği için yine Multicam kullanılarak kurgulanabilir. Ya da kurmaca bir filmde de çoklu kamerayla çekilmiş sahneler olabilir, bu çekimleri izlemesi ve kurgusu Multicam ile yapılabilir. 

Kurmaca filmler genellikle çekim devam ederken kurgulanmaya başlar. Her gün çekilen sahneler kurguya gelir. Günlük olarak gelen bu çekimlere “Dailies” adı verilir.

Murch uyguladığı altı kesme, kurgu kuralını önem sırasıyla ve yüzdelerle şu şekilde sıralar: 1. Duygu (51%), 2. Öykü (23%), 3. Ritim (10%), 4.Göz takibi (7%), 5. Perdenin iki boyutlu yapısı (5%), 6.Aksiyonun üç boyutlu yapısı (4%).

zeki bir kurgucu şu soruları hep aklında tutar: “İzleyici bir sonra ne görmek ister?” “İzleyici bir sonra ne görmelidir?” “İzleyici bir sonra ne göremez?” “İzleyicinin bir sonra ne görmesini isterim?”. Kurgucu duygusal ve zihinsel olarak izleyiciyi bir arada tutabildiği ölçüde başarılı olur. Eğer izleyici düşünüyor ve hissediyorsa kesmenin fiziksel etkisinden uzaklaşır ve bu da filmin güçlü ve akıcı
olmasını sağlar. (Thompson ve Bowen, 2009: 58)

Dmytryk, atlamalı bir seyir derken, el ve makasla yapılan film kurgusundan söz etmektedir. Günümüzde dijital kurgu yazılımlarında böyle bir sorun yoktur. Ancak bu kuralın değişmez geçerliliği, sorunlu ve olmadığı düşünülen bir kesme ile sürekli uğraşmanın doğru bir sonuç yaratmayacağıdır. Sonuç olarak sürekli üzerinde uğraşılan çekimler artık kurgucu tarafından ezberlendiği için bir süre sonra yapılan kesmeye objektif bakmak olanaksızlaşmaktadır.