Unix Sistem Yönetimi — Ünite 2 Soru-Cevap

İşletim sistemlerinin kurulumlarının yapılacağı bilgisayarlar taşınabilir ya da masaüstü cihazlar olabileceği gibi sistem odalarında belirli fiziki şartlarda çalıştırılan sunucu bilgisayarlar da olabilmektedir.

Fiziksel makine içinde sanal makine kurulumu daha çok işletim sistemlerinin ve yazılımların test edilebildiği ortamlar olmaları açısından bir avantaj sağlamaktadır.

Sanallaştırma yazılımlarından VirtualBox, Oracle firması tarafından ücretsiz olarak sunulan platformlar arası bir sanallaştırma yazılımıdır. VirtualBox sayesinde kullanıcılar kullandıkları bilgisayarlarda bir sabit sürücüyü bölmeye veya çift önyükleme modunda başka bir işletim sistemini çalıştırmaya gerek kalmadan başka bir ana işletim sistemi üzerinde bir konuk işletim sistemini çalıştırabilmektedir.

Ubuntu 22.04 işletim sistemine VirtualBox’un komut satırı arayüzü ile kurulum işlemi sudo apt install virtualbox komutu ile gerçekleştirilmektedir:

VirtualBox Yöneticisinde soldaki dikey gezinme menüsünde ileride oluşturulacak sanal makineler listelenecektir. Dikey gezinme menüsünün en üstünde VirtualBox yazılımı ile ilgili genel ayarların yapıldığı Ayarlar menüsü bulunmaktadır.

Araçlar menüsünde Hoş Geldiniz, Ortam, Ağ ve Bulut menülerinden oluşan yazılım içindeki ayarların yapıldığı genel araçlar yer almaktadır.

Sabit diskler sekmesi ile ilgili gerçekleştirilebilecek işlemler sekmenin hemen üstündeki menüde yatay olarak yer almaktadır. Bu işlemler sırasıyla Ekle, Kopyala, Taşı, Bırak, Özellikler ve Yenile’dir.

Genelde sanal makinenin kurulumunda NAT (Network Address Translation) ya da Köprü (Bridged) modlarından biri kullanılarak sanal makinelerin internet ortamına çıkış yapmaları sağlanır.

Makine Klasörü, sanal makinelerin ana bilgisayarda depolandığı konumdur. Sanal makinelere ait dosyaların bilgisayarda başka bir sürücüye (Örneğin, D sürücüsü ya da harici taşınabilir disk gibi) kaydedilmesi isteniyorsa makine klasörü karşısındaki yol (path) değiştirilmelidir.

Sanal makine kurulumunda bellek ayarı dikkatle seçilmelidir. Sanal makineye ana makineden ayrılan bellek, sanal makine çalışırken ana işletim sistemi tarafından kullanılamayacaktır; bu nedenle ayrılabilecek bellek miktarından fazlası belirtilmemelidir.

Her zaman ana işletim sisteminin yeterli belleğe sahip olduğundan emin olunmalıdır. Yetersiz bellek kalması durumunda, ana makine ihtiyacı olan belleği sabit diskteki takas alanından (swap) karşılayacağından ana makinedeki işletim sistemi yavaşlayıp durma noktasına gelebilir.

Sabitlenmiş boyut seçeneğinde ise sanal sabit disk alanının yalnızca bir kısmı fiilen kullanımda olsa bile, belirtilen boyut ana makinenin diskinde daha en başta sanal makinenin kullanımı için ayrılır. Bu seçenekte diske ihtiyaç olmasa bile belirlenen disk boyutu ana makineden rezerve edildiğinden ana makine diskinde daha fazla yer kaplarken, ihtiyaç duyulması durumunda büyüme yapmayacağından daha az ek yüke neden olur ve bu nedenle dinamik olarak ayrılmış bir dosyadan biraz daha hızlıdır.

Ayarlar butonuna tıkladıktan sonra üst menüde Genel, Sistem, Ekran, Depolama, Ses, Ağ, Bağlantı Noktaları, Paylaşılan Klasörler ve Kullanıcı Arayüzü menü öğeleri yer alacaktır

Anlık görüntü dosyaları, sanal makinede belirli bir yere kadar yapılmış geliştirmelerin belirli bir anda alınmış yedeği olarak düşünülebilir. Geliştirmenin ilerleyen aşamasında yazılım geliştirme, paket kurulumu ya da güncelleme sonrası sistemin tamamen geriye alınmak istenmesi durumunda kullanılmaktadır.

Sistem menü öesi altında Anakart, İşlemci ve Hızlandırma sekmeleri yer almaktadır. Anakart altında sanal makinenin oluşturulması aşamasında belirlenen Ana Bellek (Ram) miktarı, sanal makineye bağlı ortam dosyalarının açılışta kullanılacak sırası, Yonga Seti, İşaretleme Aygıtı ve Genişletilmiş Özellikler ile ilgili seçenekler yer almaktadır.

İşlemci sekmesinde ise sanal makine tarafından kullanılması planlanan işlemci (Cpu) miktarı ayarlanabilir. Sanal makine ilk kurulduğunda bu ayar varsayılan olarak 1 işlemci olarak belirlenmektedir

Uzak görüntü sekmesinde sanal makineye uzak masaüstü erişimi sağlanması istenmesi durumunda belirlenecek ayarlar yer almaktadır.

Ekran menü öğesinde ekran, uzak görüntü ve kayıt sekmeleri bulunmaktadır. Ekran sekmesinde sanal makinenin ekran kartı, monitör yapılandırma ayarları, ölçekleme, grafik denetleyicisi ve hızlandırma ile ilgili ayarlarlar yapılmaktadır.

Ağ ayarları ile sanal makinenin internete çıkış ve diğer sanal makineler ile iletişim kurmak için kullanacağı ip adresleri tanımlanmaktadır

VirtualBox Misafir Eklentileri, ana bilgisayar ve sanal makinede kurulu işletim sistemi arasında daha yakın entegrasyon sağlamak için tasarlanmış aygıt sürücüleri ve sistem uygulamalarından oluşan bir pakettir. Sanal makinelerdeki işletim sistemlerinin genel etkileşim performansını ve kullanılabilirliğinin artmasına yardımcı olur.